De kracht van een verticale groep

In een verticale groep zitten kinderen van verschillende leeftijden bij elkaar, meestal van 0 tot 4 jaar. Dat maakt de groep in veel opzichten vergelijkbaar met een gezinssituatie. Jongere en oudere kinderen trekken samen op, kijken naar elkaar en helpen elkaar.

Je ziet het iedere dag gebeuren. Jongere kinderen kijken nieuwsgierig naar wat oudere kinderen doen en proberen hen na te doen. Tegelijkertijd voelen oudere kinderen zich vaak trots wanneer zij een jonger kindje kunnen helpen. In een verticale groep is een kind eerst vaak de jongste en later de oudste. Eerst wordt het geholpen, later helpt het zelf een ander. Juist die ervaring draagt bij aan het zelfvertrouwen van kinderen.

Ieder kind op zijn eigen tempo

In een verticale groep krijgen kinderen de ruimte om zich op hun eigen tempo te ontwikkelen. Doordat leeftijden gemengd zijn, kunnen kinderen zich optrekken aan kinderen die net iets verder zijn, of juist aansluiting vinden bij jongere kinderen wanneer dat beter past bij hun ontwikkeling of behoefte van dat moment.

Zo ontstaat een natuurlijke balans waarin ieder kind zich gezien voelt en zich kan ontwikkelen op een manier die bij hem of haar past.

Een band opbouwen

Een groot voordeel van een verticale groep is de vertrouwdheid die het biedt. Kinderen blijven vaak meerdere jaren in dezelfde groep, met vaste pedagogisch professionals en bekende kinderen om zich heen. Daardoor hoeven zij niet steeds opnieuw te wennen aan een nieuwe omgeving.

Die vertrouwde basis geeft rust en veiligheid. Tegelijkertijd ontstaat er vaak een hechte band tussen kinderen, ouders en pedagogisch professionals. Doordat je elkaar jarenlang ziet, leer je elkaar echt kennen.

Een veilige en rijke speel- en leeromgeving

Een verticale groep vraagt om goede samenwerking tussen pedagogisch professionals. Ook de inrichting van de ruimte speelt daarbij een belangrijke rol. Wanneer pedagogisch professionals goed op elkaar zijn ingespeeld, er een gevarieerd aanbod is en de ruimte aansluit bij verschillende leeftijden, ontstaat een veilige en uitdagende omgeving waarin ieder kind zich kan ontwikkelen.

Het aanbod wordt bewust afgestemd op verschillende leeftijden. Zo kunnen materialen voor oudere peuters soms bewust wat hoger worden geplaatst, zodat zij er zelfstandig bij kunnen. Jongere kinderen krijgen daarbij de ondersteuning die zij nodig hebben, terwijl oudere kinderen juist worden uitgedaagd om zelfstandig op ontdekking te gaan.

Daarnaast is er veel aandacht voor de behoeften van alle kinderen. Pedagogisch professionals verdelen hun aandacht zorgvuldig, waardoor jongere kinderen extra individuele zorgmomenten krijgen en oudere kinderen voldoende uitdaging ervaren. Veel oudere kinderen vinden het bovendien leuk om een helpende rol te vervullen.

Dankzij een duidelijke structuur, overzichtelijke ruimtes en rustige plekken waar kinderen zich kunnen terugtrekken, ontstaat een veilige speel- en leeromgeving waarin ieder kind tot zijn recht komt.

Kleine momenten, grote betekenis

In een verticale groep ontstaan dagelijks van die kleine, waardevolle momenten die veel zeggen over de ontwikkeling van kinderen en de sfeer in de groep.

Zo zie je een peuter die trots een boekje ‘voorleest’ aan een baby, of een ouder kind dat helpt met het aantrekken van een jas. Jongere kinderen leren ondertussen spelenderwijs door mee te kijken en te imiteren.

Ook tijdens verzorgingsmomenten zie je deze interacties terug. Bijvoorbeeld wanneer een ouder kind helpt met het geven van een fruithapje aan een baby. De stralende glimlach van het oudere kind laat op zo'n moment precies zien hoeveel betekenis dit heeft: trots, betrokkenheid en het gevoel dat je iets kunt betekenen voor een ander.

Dat zijn misschien kleine momenten, maar juist daarin zie je de kracht van een verticale groep. Kinderen groeien samen op, leren van elkaar en ontdekken stap voor stap wat zij zelf al kunnen én voor een ander kunnen betekenen.